web analytics

Anno 1413. De Witte Kaproenen overspoelen Parijs

54
banner

Crisissen in Brugge en Sluis
24 juli 1412. Ook Brugge krijgt te maken met een crisis wanneer er die dag aan de Potterierei een dusdanig grote brand ontstaat dat er tussen de Oliebrugstraat en de Noord- en Zuidzandstraat wel 1.500 woningen in de as gelegd worden. De strodaken zijn er natuurlijk de oorzaak van dat het vuur zich zo snel kan verspreiden. Op 9 september krijgt ook Sluis te maken met brand. Hier gaat een deel van de Onze-Lieve-Vrouwekerk na een blikseminslag verloren in de vlammen. Ook het geld van de Fransen is door de militaire hyperactiviteit van Jan zonder Vrees zoals gezegd in rook en kanonnenvuur opgegaan. Tijdens een Staten-Generaal begin 1413 gaan er beschuldigende vingers op in de richting van de hertog van Bourgondië.

De dood van de Engelse koning Hendrik IV op 20 maart 1413 voorkomt een botsing tussen de Engelse en de Franse strijdkrachten. Zijn zoon en opvolger Hendrik V is zo verstandig om de oorlog met Frankrijk even ‘on hold’ te plaatsen. Aan het Franse hof doen ze lacherig, neerbuigend en spottend over de nieuwe koning van Engeland. ‘Aan hem is niet veel talent verspild.’ Later zal Frankrijk de onderschatting van de nieuwe Engelse koning aan den lijve ondervinden. Kroonprins Lodewijk leidt hier in Parijs een ongebonden en decadent leven en het is vaak nodig dat Jan zonder Vrees de koningszoon moet beteugelen. Met deze terechtwijzingen is de ‘dauphin’ allerminst gediend. Om zijn schoonvader te pesten loopt hij over naar het kamp van die van Orléans en komt het zelfs tot een bezetting van de Bastille.

Het vuur is aan de lont. 20.000 Parijzenaars die hardnekkig de kant van hertog Jan blijven kiezen grijpen naar de wapens en omsingelen de Bastille om er de bezetters tot overgave te dwingen. De ‘kwade raadslieden’ van de kroonprins worden vervolgd, opgespoord, in de gevangenis gedumpt en vermoord. De Parijse beenhouwers, visverkopers en andere ambachtslieden houden daarbij geen rekening met status of geslacht. Vijftien hofdames van koningin Isabeau belanden dus ook effectief achter de tralies. Toeval of niet, maar op datzelfde tijdstip is er net een grote groep Gentse gezanten op bezoek bij hertog Jan. Parijzenaars en Gentenaars zweren broederlijk dat ze met elkaar willen leven en sterven.

En dat ze maar al te blij zijn met hun nieuw verbond willen ze tonen met hét symbool van de wakkere Gentenaars: hun witte kaproenen. Dat is ook de reden waarom die 20.000 opstandige Parijzenaars in die dagen allemaal getooid zijn met diezelfde witte kaproenen. De volksleiders durven het zelfs aan om een exemplaar op te dringen aan koning Karel VI en aan zijn prinsen.

Wie had op die rampzalige dag in het Westrozebeke van 1382 ooit aan Artevelde durven voorspellen dat de witte kap van zijn volgelingen 30 jaar later zou gedragen worden door de Franse koning, zijn krijgslieden en de ingezetenen van Parijs? De massa neemt kroonprins Lodewijk en de hertog van Beieren eveneens gevangen en sluit hen op in het hof van Saint-Pol. De stadspoorten van Parijs gaan dicht, in de naam van de koning verbieden ze ook maar wat tegen de Witte Kaproenen te beginnen, want zij streven voor het welzijn van het land. De rol die Jan van Bourgondië in deze burgeroorlog speelt is hoogst dubieus en zorgt voor een vlucht van veel edellieden.

De Armagnackers krijgen te horen dat hertog Jan de kroonprins achter slot en grendel plaatste. Hun eis om zijn vrijlating bezorgt hen nu plots een aureool van vaderlandslievendheid en maakt van Jan zonder Vrees op enkele weken tijd plots de staatsvijand nummer één. In zijn opdracht werd er aan de kroonprins geraakt en deze actie is sowieso rampzalig voor zijn credibiliteit aan het hof. Een verdere escalatie kan vermeden worden door de vrede van Pontoise, Lodewijk komt weer op vrije voeten maar voor de rest woekert de haat maar verder bij de prinsen van Orléans.

· · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · ·

Auteur van 'De Kronieken van de Westhoek'

Related Articles & Comments

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *